İki İstanbul'un kurulacağı güzergah

Deniz DERİN - Nurdeniz ERKEN'in haberi

İstanbul'un kuzeyinde kurulması planlanan yeni şehrin detayları 1/25 bin ölçekli planda belirlendi. İstanbul Büyükşehir Belediyesi tarafından hazırlıkları devam eden 1/25 bin ölçekli plana çalışmalar kapsamında yeni kurulacak şehrin yol haritası işlendi.

Yeni şehirlerde, dev kruvaziyer limanı, ileri teknoloji üssü, dev golf sahası gibi cazip alanlar oluşturulacak. 3 alternatifli olarak hazırlanan proje üzerinde değişiklikler yapılarak tek proje haline getirildi.

İstanbul'un en önemli gelişim alanı olarak belirlenen Cendere Vadisi ile Karadeniz arasında bir kanal oluşturulması düşünülen proje, Karaburun mevkisinden yeni bir kanal açılarak Haliç üzerinden İstanbul Boğazı ve Marmara'ya bağlanıyor.

Avrupa yakasındaki şehre dev bir ileri teknoloji üssü, Anadolu yakasına ise konut, ticaret, lojistik, eğitim ve turizm amaçlı yapılanmalar düşünülüyor.

İKİ YENİ İSTANBUL'UN HARİTASI

RESMİ BÜYÜLTMEK İÇİN ÜZERİNE TIKLAYINIZ

Köylerde şimdiden heyecan yaşanıyor

Sarıyer'in maden ocakları bölgesinde bulunan ve iki şehrin yükseleceği köylerde yaşayanlar, "İkinci müjde" dedi.

* Hasan Aydın (Uskumru Köyü): 1999 depreminden sonra büyük şirketler buradaki arazileri köylülerden satın alarak villa yaptılar. Köylüde arazi kalmadı. Vilların yapılması bize iş sahası açtı. Burada bir dönüm arazi 600 bin lira civarında. Bu projeyle daha da değerlenecek ve iş sahaları açılacak.

* Hüseyin Algül (Gümüşdere-Kısırkaya Köyü): Bu köyde insanlar geçimini denizden ve kömür toplayarak sağlıyordu. Kömür rezervleri bittikten sonra maden ocakları köyü terk etti. Bu proje bizim için ikinci müjde oldu. Köyümüz yeniden şahlanacak.

UZMANLAR YORUMLADI

Yeter ki deprem geciksin

Prof. Dr. Ahmet Mete Işıkara (Deprem Uzmanı): İstanbul'un bir şekilde belli bir plan ve program dahilinde yenilenmesi lazım. Çünkü depremden korunmanın en önemli ve vazgeçilmez yolu güvenli yapılara kavuşmaktır. Dolayısıyla riskli bölgelerde çok fazla kaçak yapı var. Orada yaşayan vatandaşlarımızı yeni yapılacak güvenli bölgelere kaydırmak çok doğru olur. Boşaltılan yerler de tekrar gözden geçirilebilir, yeşil alanlar olabilir ya da oralar yeniden imar edilebilir. Eğer gerçekleştirebilirsek zannedenim çok faydalı bir proje olur ama yeter ki beklenen Marmara depremi biraz geciksin.

İstanbul cazibe merkezi olur

Sinan Genim (Mimar): Avrupa yakasında seçilen yer, mimarlar arasında da konuşulan bir bölgeydi. Uskumruköy'den Yalıköy'e kadar uzanan kıyı şeridinin gerisi. Bu bölgeler rehabilite edilmeye çalışılıyor. İstanbul'un kömür ihtiyacını sağlamak için yüzyıldır ocaklar orada. Bombalanmış, kraterlerden oluşan bir alan gibi. Buradaki alanlar yeşil değil. Bunu dünya da yaptı. 1960'ta Fransa da yaptı. İstanbul 1950'lere kadar suriçi dışında hep boş alandı. Bağcılar ve Esenler'de kesintisiz bir yerleşim oldu. İstanbul Ortadoğu'nun yeni cazibe merkezi olabilir. Gönüllü taşınmanın olacağını çok düşünmüyorum.

Riskli ama çok ufuklu proje

Ahmet Vefik Alp (Mimar): Proje aynı kanal projesi gibi çok riskli bir proje. Ama çok da ufuklu bir proje. İstanbul'un kanserli dokusunun temizlenebilmesi, hem de depreme daha hazırlıklı olabilmesi açısından doğru şekilde yapılırsa İstanbul çok rahatlayacaktır. Yanlış adımlar atılırsa da İstanbul'u gerçekten yok ederiz. Çünkü 3. köprü projesi, kanal projesi ve bu proje İstanbul'un ekolojik balansını oluşturan su kaynakları ve yeşil kaynakların bulunduğu alanı etkiliyor. Gecekondu ve depreme dayanıksız binalarda yaşayan insanlar buraya nakledilmeli. İstanbul'a da çalınan yeşil alanları iade edilmeli. Yani takas yapılmalı.

İstanbul'a yeni yük getirmesin

Prof. Dr. Hüseyin Öztürk Jeoloji Mühendisleri Odası İstanbul Şube Başkanı

İstanbul'un kuzeyinde killi bir zemin var. Çok harika bir zemin olmasa da fay hattından uzak olması nedeniyle deprem açısından güvenli sayılabilecek yerler. Türkiye'nin bu projeleri gerçekleştirebilecek gücü var. Ancak biz İstanbul'un nüfusunun daha fazla artmasını istemiyoruz. Bu şehirlerin İstanbul'a yeni yük getirmemesi gerekiyor. Su havzalarının içerisine girilmemesi gerektiğini düşünüyoruz ve Başbakan Erdoğan'ın bahsettiği kömür ocakları da su havzası dışında kalıyor. Bizim bütün endişemiz, daha fazla yeşil alanın tahrip olmaması.

Deprem riski açısından önemli

Prof. Dr. Murat Özler İstanbul Üniversitesi Çevre ve Yer Bilimleri Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü:

İstanbul'un kuzeye kayması hem deprem riski açısından hem de zemin açısından daha iyi olacaktır. İstanbul'un E-5'in deniz tarafında kalan kesim Zeytinburnu'ndan Beylikdüzü'ne kadar olan bölgenin zemini yumuşak ve deprem açısından riskli. Yapılması planlanan 3. köprü ve TEM yolu üzeri zemin açısından İstanbul'un en sağlam bölgesini oluşturuyor. Dolayısıyla İstanbul'un bu hattı oldukça sağlam. Karadeniz'e doğru şehrin taşınmasını doğru bir tercih olduğunu düşünüyorum. Daha güvenli ve sağlam binaların yapılacağı düşünüldüğünde projenin doğru bir tercih olduğunu düşünüyorum.

Başbakan yeni projeler için yer açtı

Tamer Özyurt: Özyurtlar Şirketler Grubu Başkanı:

Arazi sıkıntısı sebebiyle konut üreticilerinin tam önü tıkanmaya başlamışken Başbakan yeni projeler için bize yer açtı. Bu proje sayesinde 1 milyonu İstanbul'un Avrupa yakasında, 1 milyonu da Anadolu yakasında olmak üzere toplam 2 milyon konut yapılacak. İnsanlar ekonomik fiyatlarla konut sahibi olacak. Ekonomi canlanacak. Avrupa yakasındaki Arnavutköy'de olacak. Arnavutköy, Karadeniz'den Marmara'ya kadar uzanan büyük bir ilçe. Bunun içinde Kemerburgaz da bulunuyor. Kemerburgaz'da bugün görevini tamamlamış maden ocakları yer alıyor. Başbakan'ın sözünü ettiği şehir buraya kurulacak. Kanal İstanbul projesiyle birlikte düşünüldüğünde 'İstanbul'a iki yeni şehir' projesi ekonomiyi canlandıracaktır. Projeyi destekliyorum.

Kuzey İstanbul rehabilite edilmeli

Çevre Mühendisi Prof. Dr. Mehmet Borat: İstanbul istihdam açısından eskiden beri gelen bir çekim gücüne sahiptir. Bu nedenle İstanbul’a göçü denetlemek oldukça zor. Buna karşılık yeni istihdam alanları oluşturmak şart. İstanbul’un kuzeyinde rehabilite edilmemiş, ağaçlandırılmamış alanlar var. Maden çıkarıldığı için ekolojik dengesi alt üst oldu. Bu alanların geri kazanılması lazım. Bu gibi ciddi projelerde çevresel etki değerlendirmesi muhakkak yapılmalı. Ayrıca bu iki projenin yanında yeni metrolar yapılsın. İstanbul’un cadde trafiği yer altına indirilsin

30 milyar doları bulur

Proje inşaat sektöründe heyecana yol açtı. İstanbul İnşaatçılar Derneği Başkanı Nazmi Durbakayım iki yeni şehirde toplam 3 milyon nüfus öngörüldüğü yaklaşımıyla projenin kişi başı 100 dolar hesabıyla en az 30 milyar dolarlık bir yatırım olabileceğini söyledi. Durbakayım, “Ama böylesi bir proje için Kat Mülkiyet Kanunu da değişmeli” dedi.

Londra ile finans yarışı

İstanbul’un uluslararası finans merkezi olması projesinde Türkiye’deki tüm banka ve finans kuruluşlarının merkezlerinin tek bir yerde toplanarak finansal altyapının güçlendirilmesi amaçlanıyor. İstanbul Finans Merkezi projesinin Ataşehir’de konumlanması planlanırken, şimdiden kamu bankaları Ankara’daki genel merkezlerini buraya taşımanın hesaplarını yapıyor. Vakıfbank geçtiğimiz ay İstanbul’a taşındı. SPK, BDDK ve Merkez Bankası da taşınmak için yasal düzenleme bekliyor. Böylece İstanbul’un dünyada Londra gibi bir uluslararası finans merkezi olması planlanıyor.

SABAH - ZAMAN