"Sıfır Atık" vizyonu sürdürülebilir şehirlerin anahtarı oldu!

COP31 kapsamında Antalya'da düzenlenen “Yaşam İçin Altyapı: Sürdürülebilir Şehirlerde Enerji ve Ulaşım” başlıklı panelde; enerji, mobilite ve kentsel altyapının kaynak verimliliği ve döngüsel ekonomi ilkeleri doğrultusunda bütüncül biçimde ele alınması gerektiği vurgulandı. COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu ve Sıfır Atık Vakfı Başkanı Samed Ağırbaş, sıfır atık yaklaşımının şehirlerin sürdürülebilir dönüşümünde temel bir uygulama modeli olduğuna dikkat çekerek iklim hedeflerinin yerel ölçekte somut projelere dönüştürülmesi çağrısında bulundu.

SIFIR ATIK YAKLAŞIMI, COP31'DE SÜRDÜRÜLEBİLİR ŞEHİRLERİN GELECEĞİ İÇİN ELE ALINDI

Sıfır Atık Hareketi Kurucusu, Birleşmiş Milletler Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu Başkanı ve Sıfır Atık Vakfı Onursal Başkanı Sayın Emine Erdoğan Hanımefendi'nin himayelerinde küresel bir çevre hareketine dönüşen sıfır atık yaklaşımı, şehirlerin kaynaklarını daha verimli kullanması, atık oluşumunun önlenmesi ve sürdürülebilir yaşam alanlarının geliştirilmesi açısından önemli bir yol haritası sunuyor. Sıfır Atık Vakfı, bu vizyon doğrultusunda döngüsel ekonomi ilkelerinin kentsel planlamaya, altyapı yatırımlarına ve yerel yönetim uygulamalarına entegre edilmesini destekleyerek çevresel sorumluluğun şehir yaşamının bütününe yayılmasına katkı sağlıyor.

Cumhurbaşkanı Sayın Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde Türkiye'nin çevre ve iklim politikalarında ortaya koyduğu güçlü irade, COP31 sürecinde uluslararası iş birlikleri ve uygulama odaklı çözümlerle yeni bir boyut kazanıyor. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı ve COP31 Başkanı Sayın Murat Kurum'un koordinasyonunda yürütülen hazırlıklar da iklim hedeflerinin şehirlerin altyapısından enerji sistemlerine, ulaşımdan kaynak yönetimine kadar geniş bir alanda hayata geçirilmesine odaklanıyor. Bu yaklaşım, sürdürülebilir şehirlerin inşasında kamu, özel sektör ve sivil toplum arasındaki iş birliğinin önemini daha da artırıyor.

ŞEHİRLERİN GELECEĞİ İÇİN ENERJİ, ULAŞIM VE KAYNAK YÖNETİMİNDE BÜTÜNCÜL YAKLAŞIM

Antalya'da, 13 Kasım günü Sıfır Atık Müzesi Mavi Bölge'de bulunan Ortak Evimiz Dünya Sahnesi'nde gerçekleştirilen “Yaşam İçin Altyapı: Sürdürülebilir Şehirlerde Enerji ve Ulaşım” başlıklı panel, sürdürülebilir ve insan odaklı şehirlerin geleceğine ilişkin önemli değerlendirmelere ev sahipliği yaptı.

COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu ve Sıfır Atık Vakfı Başkanı Samed Ağırbaş'ın konuşmacı olarak katıldığı panelin moderatörlüğünü Gazprombank Birinci Başkan Yardımcısı Ekaterina Salugina-Sorokovaya üstlenirken, oturumun davetli konuşmacıları arasında Özbekistan Cumhurbaşkanı Çevre Sorunları Danışmanı ve Ekoloji ve İklim Değişikliği Ulusal Komitesi Başkanı Aziz Abdukhakimov, Brezilya Kalkınma, Sanayi, Ticaret ve Hizmetler Bakanlığı, Biyoendüstri ve Stratejik Sağlık Girdileri Departmanı Direktörü Gabriel Damasco do Vale, Rusya Federasyonu Enerji Bakanlığı'na bağlı Rusya Enerji Ajansı Genel Müdürü Alexey Kulapin, Rusya Federasyonu Cumhurbaşkanı Yardımcısı ve İklim ve Su Kaynakları Konusunda Cumhurbaşkanlığı Özel Temsilcisi Ruslan Edelgeriev, NOVATEK Yatırımcı İlişkileri Başkanı Alexander Nazarov yer aldı. Panelde, şehirlerin çevresel etkilerini azaltırken yaşam kalitesini yükseltmesinin yolları ele alındı. Kaynak verimliliği, döngüsel ekonomi, temiz enerji, sürdürülebilir mobilite ve uzun ömürlü altyapı yatırımları, tartışmanın öne çıkan başlıkları arasında yer aldı.

SAMED AĞIRBAŞ: "SIFIR ATIK, ATIK OLUŞMADAN ÖNCE ALDIĞIMIZ KARARLARDA BAŞLAR"

COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu ve Sıfır Atık Vakfı Başkanı Samed Ağırbaş, konuşmasında şehirlerin sürdürülebilir dönüşümünde enerji, ulaşım ve kaynak yönetiminin birlikte planlanmasının önemine dikkat çekti.

İyi altyapının yalnızca büyük yatırımlar ve fiziksel yapılarla ölçülemeyeceğini belirten Ağırbaş, altyapının asıl başarısının insanların günlük yaşamına sağladığı katkıyla değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti. Güvenli okul yolları, erişilebilir toplu taşıma, konforlu yaşam alanları, temiz hava ve karşılanabilir enerji maliyetlerinin insan odaklı şehirlerin temel unsurları olduğunu vurguladı.

Binaların enerji ihtiyacından mahallelerin ulaşım planlamasına, kullanılan malzemelerin yeniden değerlendirilmesinden altyapının kullanım ömrüne kadar her kararın birbiriyle bağlantılı olduğunu belirten Ağırbaş, şehirlerin planlama süreçlerinde bütüncül bir yaklaşım benimsemesi gerektiğini kaydetti.

Ağırbaş, sürdürülebilir şehirler için üç temel önceliğin altını çizdi:

İlk olarak, mevcut kaynakların daha verimli kullanılması gerektiğini belirten Ağırbaş, yeni yatırımlar gerçekleştirilmeden önce mevcut yapıların iyileştirilmesi, onarılması ve yeniden işlevlendirilmesi seçeneklerinin değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti. Binaların ve altyapının uzun ömürlü tasarlanmasının, malzemelerin ilk kullanım amaçlarının ardından da değerini korumasının ve atık oluşumunun en başından önlenmesinin önemine dikkat çekti.

Bu kapsamda sıfır atık yaklaşımının yalnızca atıkların ayrıştırılması ve geri dönüşümle sınırlı olmadığını vurgulayan Ağırbaş, asıl dönüşümün tasarım, üretim, tüketim ve şehir planlama aşamalarında başladığını ortaya koydu.

İkinci olarak, temiz enerji ve sürdürülebilir ulaşımın herkes için erişilebilir hâle getirilmesi gerektiğini belirten Ağırbaş, enerji verimli binaların, güvenilir toplu taşıma sistemlerinin, güvenli yaya güzergâhlarının ve çevre dostu ulaşım araçlarının şehir yaşamının ayrılmaz parçaları olması gerektiğini söyledi. Dönüşümün toplumun bütün kesimlerini kapsaması ve özellikle hizmetlere erişimde dezavantaj yaşayan bölgelerde yaşam koşullarını iyileştirmesi gerektiğini ifade etti.

Üçüncü olarak ise şehirlerin stratejik planlarını uygulanabilir projelere dönüştürmesinin önemine işaret eden Ağırbaş, yerel yönetimlerin teknik uzmanlık, finansman ve güvenilir iş ortaklarına erişiminin güçlendirilmesi gerektiğini vurguladı. Projelerin yalnızca fikir aşamasında kalmaması; finanse edilebilen, hayata geçirilebilen ve uzun vadede sürdürülebilir biçimde işletilebilen uygulamalara dönüşmesi gerektiğini kaydetti.

KÜRESEL İKLİM HEDEFLERİNDEN YEREL UYGULAMALARA

Konuşmasında Küresel İklim Eylem Gündemi'nin (Global Climate Action Agenda) önemine de değinen Ağırbaş, uluslararası paydaşların bilgi, deneyim ve kaynaklarını yerel ihtiyaçlarla buluşturmasının iklim hedeflerinin hayata geçirilmesinde önemli bir rol oynadığını belirtti.

İstanbul Sıfır Atık Eylem Platformu ve Sıfır Atık Bölgeleri hedeflerinin de bu anlayışın bir parçası olduğunu ifade eden Ağırbaş, ortak hedeflerin yerel topluluklarda somut uygulamalara dönüşmesini sağlayacak mekanizmaların güçlendirilmesi gerektiğine dikkat çekti.

Sıfır atık yaklaşımının kentsel dönüşümün farklı alanlarına entegre edilmesinin; kaynak tasarrufu, emisyonların azaltılması, altyapı hizmetlerinin iyileştirilmesi ve şehirlerin gelecekteki risklere karşı dayanıklılığının artırılması bakımından önemli fırsatlar sunduğunu vurguladı.

İNSAN ODAKLI ALTYAPI, GELECEK NESİLLERE BIRAKILACAK EN ÖNEMLİ MİRAS

Panelde öne çıkan ortak değerlendirmelerden biri, bugün alınan altyapı ve şehircilik kararlarının gelecek nesillerin yaşam koşullarını doğrudan etkileyeceği oldu. Bu nedenle yatırımların başarısının yalnızca ekonomik büyüklükleriyle değil, tasarruf edilen kaynaklar, azaltılan emisyonlar, iyileştirilen kamu hizmetleri ve güçlenen toplumsal yaşam üzerinden değerlendirilmesi gerektiği vurgulandı.

Sıfır Atık Vakfı, COP31 kapsamındaki bu oturumla sıfır atık ve döngüsel ekonomi ilkelerinin sürdürülebilir şehirlerin planlanması ve geliştirilmesindeki rolünü uluslararası gündeme taşıdı. Panel, iklim hedeflerinin günlük yaşamda karşılık bulan uygulamalara dönüşmesi ve şehirlerin insanı ve doğayı merkeze alan bir anlayışla geleceğe hazırlanması gerektiği mesajıyla tamamlandı.