Rekabet Kurulu'ndan özel okul ücretlerine inceleme: Soruşturma sayısı artabilir

Rekabet Kurumu Başkanı Birol Küle, eğitim ile yemek ve kırtasiye gibi yan hizmetlerin fiyatları nedeniyle 19 özel okul için soruşturma açtıklarını anımsatarak, "Bu konuda çok sayıda şikayet vardı. Tahmin ediyorum ki özel okullar soruşturması ciddi anlamda artan sayıyla devam edecek." ifadesini kullandı.

Rekabet Kurumu Başkanı Küle, Kurum faaliyetlere ilişkin değerlendirmede bulundu.

Rekabet Kurulu olarak geçen yıl çok fazla soruşturma sonuçlandırdıklarını ve yeni soruşturmalara başladıklarını bildiren Küle, bu dönemde sektör araştırmalarına da önem verdiklerini söyledi.

Küle, soruşturma ve sektör araştırmaları anlamında bu yıla da hızlı başladıklarına işaret ederek, "Özellikle tarım sektöründe tohum, fide konusunda ciddi soruşturmalarımız var. Bu soruşturmalardan devam edenler var, uzlaşmayla sona erdirdiklerimiz var. Ancak şunu gördük ki özellikle tohum ve fide alanında rekabet hukuku bilinci çok yerleşmemiş. Çok fazla ihlalle karşılaştık. Ancak sektör adapte oluyor. Teşebbüslerin bir daha bu konuda ihlaller olmaması için aldıkları önlemler bizi mutlu ediyor. Yaklaşık 190 milyon liraya yakın ceza söz konusu oldu." diye konuştu.

"DAHA REKABETÇİ SÜT PİYASASI İÇİN ÇALIŞIYORUZ"

Süt ve süt karşılığı yem alanlarına yönelik de soruşturmaları olduğunu anımsatan Küle, süt üreticilerinin birtakım sıkıntıları olduğunu, bu sıkıntılarla ilgili yaptıkları çalışmalarda hem çiğ süt alımı hem de çiğ süt karşılığı yem konusunda iki ayrı soruşturma açtıklarını ifade etti.

Küle, bu soruşturmada uzlaşma başvurularını kabul etmediklerine dikkati çekerek, "Bunun nedeni, soruşturmayı bitirirken, nihai kararımızı alırken, süt üreticisini koruyucu, süt sanayinde de rekabetçi, adil, şeffaf bir piyasa için düzenleme çalışmalarımız var. Düzenleme çalışmalarımızla ilgili uzmanlarımız 7 gün 24 saat çalışıyor. Bu konuda nihai kararda açıklayacağımız yükümlülüklerle birlikte hem çiğ süt tarafında hem de yem karşılığı süt alımlarında rekabetçi, şeffaf ve daha düzenli bir piyasanın oluşacağını düşünüyoruz." değerlendirmesinde bulundu.

ÖZEL OKULLAR ALANINDA 19 TEŞEBBÜSE SORUŞTURMA

Bankacılık ve sigortacılık sektöründeki soruşturmaların devam ettiğini aktaran Küle, bu soruşturmada iş gücü mobilizasyonunun engellenmesine yönelik çok sayıda ihlalle karşılaştıklarını anlattı.

Küle, yaklaşık 5 yıldır çok sayıda iş gücü dosyası yürüttüklerini dile getiren, "İş gücü mobilizasyonunun engellenmesi, bizim için asla kabul edilemez bir şey. Bu, gelişimin önünde de bir engel. Gelir dağılımını da son derece bozan ve yurt dışına beyin göçünü tetikleyen bir unsur." ifadesini kullandı.

Eğitim ile yemek ve kırtasiye gibi yan hizmetleri fiyatları nedeniyle açtıkları soruşturmayı anımsatan Küle, "Özel okullar alanında da 19 teşebbüse soruşturma başlattık. Ancak sayının artacağını düşünüyorum. Her birimizin çocukları özel okullara gidiyor. Özel okullara ilişkin çok fazla şikayet geliyor bize. Bu şikayetler bizim soruşturma açmamıza neden oldu. Bu konuda çok sayıda şikayet vardı. Tahmin ediyorum ki özel okullar soruşturması ciddi anlamda artan sayıyla devam edecek." dedi.

"HIZLI TÜKETİM MALLARINDA EL TERMİNALLERİNİN KULLANIMINI İNCELİYORUZ"

Küle, dijital platformlarla ilgili çalışmalarının hızla devam ettiğini kaydederek, "Apple, Google, Yemek Sepeti, Sahibinden gibi soruşturmalarımız oldu, devam edenler var. Alternatif ödeme sistemlerinin kısıtlanmasıyla çok karşılaşıyoruz burada. Bununla ilgili incelemelerimiz, soruşturmamız devam ediyor. Veri gücünün kullanımının rekabeti kısıtlayıcı etkisiyle çok karşılaşıyoruz." diye konuştu.

Sektör incelemelerinin, piyasaları bütüncül şekilde analiz etmelerini sağladığını belirten Küle, bunların, olası rekabet sorunlarının ortaya çıkmadan tespiti için son derece önemli olduğunu söyledi.

Küle, birkaç alandaki sektör incelemesinin sürdüğünü dile getirerek, hızlı tüketim mallarında el terminallerinin kullanımını incelediklerini ve bu çalışmanın bitmek üzere olduğunu anlattı.

İlaç sektörüyle ilgili iki yılı aşkın süredir devam ettirdikleri bir inceleme olduğunu bildiren Küle, "Bu sektör incelemesinde hem ilaç sanayisini, hem Sağlık ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik bakanlıklarını ilgilendiren önemli bulgular elde ettik. Bunun belki eylülde çalıştayını yapacağız ve bu konuyu kamuoyuyla paylaşacağız." diye konuştu.

Küle, ayrıca konteyner taşımacılığı ve liman işletmeciliği hizmetlerinde sektör incelemelerinin devam ettiğini ifade etti.

"DİJİTAL MECRALARA İLİŞKİN NET POLİTİKA BELİRLEME AŞAMASINDAYIZ"

Dünyada rekabet otoritelerinin dijital mecrada, çok karmaşık ve boyutlu sorunla karşı karşıya olduğunu belirten Küle, her dosyada ve vakada yeni şeyler öğrendiklerini anlattı.

Küle, rekabet otoritelerinin dikkatsiz ve katı davranması halinde yeniliklerin önünde set olabileceğini dile getirerek, "Hem yeniliklere karşı gelmemek, yenilikleri engellememek için çaba sarf ediyoruz hem de burada dijital platformların pazarda hakim durumlarını kötüye kullanarak pazarı rakiplere kapatmalarının, mevcut pazardaki rakiplerini dışlamalarının önüne geçmek istiyoruz." ifadesini kullandı.

Bu sektörde verinin önemine işaret eden Küle, "Bu alanda hem sektör incelemelerimiz var hem soruşturmalar var. Mesela Google'da 9'uncu soruşturmamız devam ediyor. Apple ile ilgili şu anda devam eden iki soruşturmamız var, bir telefon fiziki pazarında, bir de Apple'ın uygulama alanında devam eden soruşturmamız var. Bir de henüz yeni aldığımız bir karar var. Dijital Çağda Rekabet Politikaları adı altında bir sektör incelemesi başlattık. Aslında net bir politika belirleme aşamasındayız. Bununla ilgili de yakın tarihte çalıştay yapacağız. Bütün paydaşları oraya davet edeceğiz, herkesin görüşünü, düşüncelerini almak istiyoruz. Üzerinde yoğun şekilde çalışacağız." değerlendirmesinde bulundu.

"YAPAY ZEKA İLE 550 SEKTÖRÜ AYNI ANDA İNCELEYEBİLİYORUZ"

Küle, yapay zekanın, kurumsal kapasitelerini artıran stratejik ve önemli bir araç olduğunu, bu teknolojiyi çok yönlü kullandıklarını belirtti.

Yapay zekayı inceleme ve denetim sürecinde kullandıklarını bildiren Küle, şu bilgileri paylaştı:

"Yapay zekayla daha önce çok uzun vakit alacağını bildiğimiz çalışmalarımızı ve analizlerimizi daha kolay ve daha kısa sürede yapmaya başladık. Ayrıca, adli bilişim ve veri analizinde kullanıyoruz. Yerinde incelemelerde teknolojiyi son derece iyi kullanan bir kurumuz. Adli bilişim ve denetimin veri analizi sürecinde yapay zekayı olabildiğince zorlayarak, kapasitemizi olabildiğince zorlayarak kullanıyoruz. Bir de eğitim ve kurumsal kapasite geliştirirken yapay zekadan çok yararlanıyoruz. Yapay zeka ile risk tespiti algoritmaları oluşturuyoruz. Daha önce konvansiyonel yöntemlerle yapılması çok zor olan şeyleri yapmaya başladık. Örneğin 550 sektörü aynı anda inceleyebiliyoruz, aynı anda mercek altına alabiliyoruz."

Küle, Kamu İhale Kurumu ile yaptıkları protokol çerçevesinde kamu ihale verilerini alabildiklerine işaret ederek, "Burada algoritmik danışıklılık projemiz var. Kamu ihalelerinde danışıklı tekliflerin tespitini, her ihale için kartel riski skorunu belirleyebiliyoruz. Bu bizim için artık çok kolay. Kamu ihalelerinde teklif dağılımları, firma davranışları, fiyat örüntüleri ve ihale dinamiklerini bütün bu değişkenleri birlikte analiz edebiliyoruz. Yapay zeka bu konuda bize çok önemli katkılar sundu." dedi.

Kurumun Türkiye'de diğer ülkelerin rekabet otoritelerine göre çok iyi yerde olduğunu belirten Küle, şunları kaydetti:

"Bizi çok fazla soruşturmada görüyor vatandaşlarımız. Türkiye'de sürdürülebilir büyümeyi sağlamak için pazarda rekabetçi şartların mutlaka olması lazım, bütün amacımız bu. Bu da yetmez, Türkiye'nin kalkınması gerekiyor. Şu andaki durumundan çok daha ötede bir kalkınmışlık düzeyine ihtiyacımız var. Bunun için de rekabet olmazsa olmaz. Bütün çalışmalarımız daha iyi, daha kalkınmış bir Türkiye için."